Dr Michał Krzyżaniak: . Bez zwycięstwa w Powstaniu Wielkopolskim – nie byłoby sukcesu w wojnie z Rosją Bolszewicką

Łukasz Cichy
Łukasz Cichy
Udostępnij:
Prezentujemy krótką rozmowę z dr. Michałem Krzyżaniakiem, dyrektorem Muzeum Powstańców Wielkopolskich im. generała broni Józefa Dowbor-Muśnickiego w Lusowie k. Poznania.

103. rocznica Powstania Wielkopolskiego ma szczególny charakter, bowiem jest to po raz pierwszy święto państwowe. Jesteś zadowolony z tej decyzji rządzących?
Rocznica wybuchu Powstania Wielkopolskiego zawsze była i jest ważna dla mieszkańców Wielkopolskich oraz Kujaw. Co roku, na różne sposoby w niemal każdej miejscowości na terenie Wielkopolski organizowane są uroczystości mające upamiętnić i uhonorować tych, którzy w roku 1918 chwycili za broń i wywalczyli wolność dla naszej dzielnicy. Święto państwowe, które po raz pierwszy w tym roku z tej okazji obchodzić będziemy, tego podejścia Wielkopolan nie zmieni – świętowano ten dzień przecież i bez tego.
Widzę jednak pewną szansę, by dzięki niemu świadomość i wiedzę o Powstaniu Wielkopolskim propagować na zewnątrz i docierać z nią do mieszkańców innych części naszego kraju. To jednak wymaga pracy, która na szczęście trwa już od wielu lat.

Z okazji 100. rocznicy powstania wybuchł boom na świętowanie tego zrywu, jednak on zbytnio nie minął. Są całe rzesze pasjonatów, którzy poświęcają wolny czas, żeby zbierać informacje o powstańcach, porządkować ich groby, spisywać biogramy i wydawać słowniki. Czy to zaowocuje zwiększeniem się świadomości o powstaniu zwykłych ludzi?
Ci pasjonaci byli zawsze. Pracują nad tymi zagadnieniami już od lat. Zmieniły się jednak kanały dystrybucji tej wiedzy. Dziś to już nie tylko książki czy artykuły kierowane do wąskiego grona odbiorców, ale to internet. Z jego pomocą, poprzez różnego rodzaju ciekawostki pasjonaci: zawodowo zajmujący się historią – jak i ci, którzy parają się nią amatorsko wciągają odbiorców tych informacji w niezwykle ciekawy i barwny świat wydarzeń z lat 1918-1920, pokazując obraz Wielkopolski i portretując ówczesnych jej mieszkańców.

Za słowem Powstanie Wielkopolskie powinno iść Wojska Wielkopolskie, które nie tylko wyzwoliły Wielkopolskę i Kujawy, ale także brały udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Czy wkład sił wielkopolskich w ten zryw jest niedoceniany, czy przeceniany?
Wysiłek i wkład zbrojny oraz organizacyjny Wielkopolski w walki poza jej granicami nigdy nie był przedmiotem głębszego zainteresowania historyków spoza Wielkopolski. A był on ogromny. Wojska Wielkopolskie walczyły na wszystkich frontach wojny polsko ukraińskiej czy później wojny polsko bolszewickiej. Uważam, że święto, które od teraz będziemy obchodzić winno się stać nośnikiem wiedzy również i o tym okresie i o tym wkładzie Wielkopolski w utrzymanie odzyskanej niepodległości. Bez zwycięstwa w Powstaniu Wielkopolskim – nie byłoby sukcesu w wojnie z Rosją Bolszewicką.

Mówiąc o walkach o niepodległość na pierwszym planie jest oczywiście wojna polsko-bolszewicka, mówi się o powstaniach śląskich, Legionach Piłsudskiego, a rzadziej o powstańcach. Czy nasi przodkowie na prawdę w porównaniu do innych odegrali mniejsza rolę, czy od zawsze byli marginalizowani?
Wynikało to przede wszystkim z „legionocentrycznego” podejścia do zagadnienia wysiłku włożonego w odzyskanie niepodległości, który kreowany był już od najwcześniejszych lat po ustaleniu granic II RP. To z automatu usuwało w cień powstańców wielkopolskich czy śląskich. To poczucie zapomnienia przez władze centralne, towarzyszyło weteranom powstania wielkopolskiego już przed wybuchem II wojny. Po roku 1989 znów na firmamencie pamięci o odzyskaniu Niepodległości pojawił się Józef Piłsudski. Całe szczęście my – Wielkopolanie – pamiętamy o powstańcach: naszych przodkach.

Dziękuję za rozmowę

Międzykulturowe relacje mieszkańców Kazachstanu

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie